მიგრანტები, ლტოლვილები და თავშესაფრის მაძიებლები ლიბიაში - მათ შორის ახალგაზრდა ბიჭები და გოგონები - აწყდებიან "სისტემურ და ფართოდ გავრცელებულ ადამიანის უფლებათა დარღვევებს", მათ შორის წამებასა და გაუპატიურებას, გაეროს მოხსენების თანახმად, რომელიც სამშაბათს გამოქვეყნდა.
2011 წელს დიქტატორის მუამარ კადაფის დამხობის შემდეგ, ლიბია, რომელიც ხმელთაშუა ზღვის იტალიურ სანაპიროდან სულ რაღაც 300 კილომეტრში (186 მილი) მდებარეობს, ჩრდილოეთ აფრიკაში ერთ-ერთი მთავარი გამგზავრების პუნქტი გახდა ევროპაში მიმავალი მიგრანტებისთვის.
ბოლო წლებში ევროკავშირმა დააფინანსა ლიბიის სანაპირო დაცვის წვრთნა და სასაზღვრო მართვის პროგრამები, რათა თავიდან აეცილებინა ლტოლვილების სახიფათო გადაკვეთა.
ლიბია: გაეროს მოხსენება ავლენს ადამიანის უფლებათა დარღვევებს
მაგრამ სამშაბათს გაეროს მოხსენებამ განაცხადა, რომ მიგრანტები ხშირად იტაცებენ და იტაცებენ კრიმინალური ტრეფიკინგის ქსელები, ზოგი ლიბიის ხელისუფლებასთან და საზღვარგარეთ არსებულ ქსელებთან კავშირებით.
"ისინი განცალკევებულნი არიან თავიანთი ოჯახებისგან, დაპატიმრებულნი და გადაყვანილნი არიან დაკავების ცენტრებში პროცესის გარეშე, ხშირად ცეცხლსასროლი იარაღის გამოყენებით, რაც თვითნებურ დაპატიმრებას უტოლდება", - განაცხადა თამეენ ალ-ქეიტანმა, გაეროს ადამიანის უფლებათა ოფისის სპიკერმა ჟენევაში, შვეიცარიაში.
მოხსენება, რომელიც ეფუძნება 16 ქვეყნიდან აფრიკის, ახლო აღმოსავლეთისა და სამხრეთ აზიის თითქმის 100 ადამიანთან ინტერვიუებს, მოიცავს ორწლიან პერიოდს 2024 წლის იანვრიდან 2025 წლის დეკემბრამდე და აღწერს შემთხვევებს, როდესაც მამაკაცები იძულებულნი არიან იმუშაონ ანაზღაურების გარეშე ან საკმარისი საკვების გარეშე, ხოლო გოგონები დედასგან განცალკევებულნი არიან.
დოკუმენტი აღწერს "სასტიკ და ნორმალიზებულ რეალობას" და გმობს "ექსპლუატაციურ მოდელს", რომელიც მიზნად ისახავს მიგრანტების "გაზრდილ დაუცველობას".
მისი თქმით, დაახლოებით 5000 ადამიანი, რომლებიც იმყოფებიან "ოფიციალურ" ცენტრებში "უკანონო და საშიში ზღვის კვეთის" შემდეგ, ექვემდებარებიან "სქესობრივ და გენდერზე დაფუძნებულ ძალადობას", "წამებას", "მონობას" და "იძულებით გაუჩინარებას".
"მე ვისურვებდი, რომ მოვმკვდარიყავი", ამბობს ერითრეელი მიგრანტი
"[თუ] ფული გაქვთ, იხდით გამოსასყიდს; ან იძულებული ხართ იმუშაოთ; ან გარისკავთ ყველაფერს და გაიქცევით, შემდეგ კი ცოცხალი ტყვიების წინაშე დგახართ და შეიძლება მოკვდეთ", - თქვა ახალგაზრდა სამხრეთ სუდანელმა კაცმა, რომელმაც გაქცევა მოახერხა.
ერთი ქალი ერიტრიიდან, რომელიც ორი თვის განმავლობაში იყო დაკავებული ტრეფიკინგის სახლში ტობრუკში, აღმოსავლეთ ლიბიაში, თქვა, რომ მას სხვადასხვა მამაკაცი სისტემატურად აუპატიურებდა და რომ 14 წლის გოგონები ყოველდღიურად აუპატიურებდნენ. "მე ვისურვებდი, რომ მოვმკვდარიყავი. ეს ჯოჯოხეთის მოგზაურობა იყო."
სუკი ნაგრამ, გაეროს ადამიანის უფლებათა წარმომადგენელმა გაეროს მისიაში ლიბიაში, თქვა, რომ ცენტრში მყოფი ქალები ექვემდებარებოდნენ "დამამცირებელ მეთოდებს", მათ შორის სხვების წინაშე გაშიშვლებას, სანამ საჯაროდ გააუპატიურებდნენ, აწამებდნენ და სცემდნენ.
"ამ უაღრესად ექსპლუატაციური მოდელის დემონტაჟისთვის საჭიროა გადაუდებელი სამართლებრივი და პოლიტიკის რეფორმები", - მოითხოვა მოხსენებამ და მოუწოდა ევროკავშირს და მის წევრ სახელმწიფოებს, "დააწესონ მორატორიუმი ლიბიაში ყველა ჩარევასა და დაბრუნებაზე, სანამ უზრუნველყოფილი არ იქნება ადამიანის უფლებათა ადეკვატური გარანტიები".
რედაქტირებულია: ლუი ოელოფსმა
