პირველად მოსმენისას, ეს პოზიცია გონივრულად ჟღერს. "როდესაც ჩვენი გლობალური ემისიები 1%-ზე ნაკლებია", - ამტკიცებდა რიში სუნაკი, როდესაც ის დიდი ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრი იყო 2023 წელს, "როგორ შეიძლება სწორი იყოს, რომ ბრიტანელ მოქალაქეებს ეუბნებიან, რომ შესწირონ სხვებსაც კი მეტი?"

სუნაკი არ არის ერთადერთი მსოფლიო ლიდერი, რომელმაც ასეთი ფიგურები გამოიყენა დაბინძურების შემცირებისას შეფერხებისთვის. 2019 წელს, სკოტ მორისონმა, ავსტრალიის მაშინდელმა პრემიერ-მინისტრმა, გამოიყენა თავისი ქვეყნის 1.3% გლობალური ემისიები, რათა უარყოს ნებისმიერი წინადადება, რომ ავსტრალია არ აკეთებდა თავის წილს კლიმატის ცვლილებაზე. ივლისში გერმანიის კანცლერმა, ფრიდრიხ მერცმა, მიუთითა თავისი ქვეყნის 2%-იან წილზე გლობალური ემისიების დროს, როდესაც მხარს უჭერდა ხარვეზებს კლიმატის ევროპულ მიზნებში. რამდენიმე თვის შემდეგ იტალიის პრემიერ-მინისტრმა, ჯორჯა მელონიმ, იგივე გააკეთა, აღნიშნა ევროკავშირის 6%-იანი წილი.

უფრო რადიკალური მოთხოვნები მოისმინეს გასულ თვეში რადიო ინტერვიუში ტონი ბლერთან, დიდი ბრიტანეთის ყოფილ პრემიერ-მინისტრთან, რომელიც ოფისიდან წასვლის შემდეგ ნავთობსახელმწიფოებს კონსულტაციას უწევდა, რომელმაც გამოიყენა დიდი ბრიტანეთის 1%-იანი წილი სუფთა ეკონომიკის მიზნების მიტოვების სასარგებლოდ.

ხშირად წარმოდგენილია აშშ-ს, ჩინეთისა და ინდოეთის უზარმაზარ ემისიებთან ერთად, რომლებიც ერთობლივად პასუხისმგებელნი არიან ნახშირბადის დაბინძურების ნახევარზე მეტზე, რომელიც დღეს გამოიყოფა, პრეტენზია, რომ ქვეყანა არის "მხოლოდ 1% ემისიების" გამოიყენებოდა იმის შემოთავაზებისთვის, რომ მცირე, მაგრამ მდიდარ ქვეყნებს არ შეუძლიათ შეაჩერონ ექსტრემალური ამინდის მოვლენების გაუარესება, როგორიცაა სიცხის ტალღა, რომელიც ამწვავებს ევროპას. "თუნდაც ხვალ გერმანიაში ყველა კლიმატის ნეიტრალური ყოფილიყო", - თქვა მერცმა გასულ ზაფხულს, "მსოფლიოში არც ერთი ბუნებრივი კატასტროფა არ იქნებოდა თავიდან აცილებული."

მაგრამ ახლოდან დათვალიერებისას ეს პოზიცია გამართლებულია? კლიმატის მეცნიერები მიუთითებენ ამ ქვეყნების ბევრად უფრო დიდ ისტორიულ ემისიებზე - მეტრიკა, რომელიც ყველაზე მეტად მნიშვნელოვანია გლობალური დათბობისთვის - ისევე როგორც იმ ფაქტზე, რომ ამ ქვეყნებს მეტი ფული აქვთ დაბინძურების შესამცირებლად. ერთ ადამიანზე, ევროპულმა ქვეყნებმა წვლილი შეიტანეს ემისიების არაპროპორციულ რაოდენობაში და პროგრესი მათი ეკონომიკის გაწმენდაში მხოლოდ ახლა მოაქვს წლიურ ემისიებს გლობალური საშუალოსთან ახლოს.

"ამ ლიდერებს არ მოეწონებოდათ, თუ მათი უმდიდრესი მოქალაქეების ტოპ 1%-ს არ გადაუხდიდნენ გადასახადებს, ამიტომ არგუმენტი მცდარია და უბრალოდ გადაყრის პასს", - თქვა პროფესორმა პირს ფორსტერმა, კლიმატის მეცნიერმა ლიდსის უნივერსიტეტში. "მომავალი დათბობა გამოწვეულია მომავალი ემისიებით, ამიტომ ნახშირორჟანგის ყოველი ტონა, რომელსაც ქვეყანა ან მოქალაქე შეძლებს თავიდან აიცილოს ემისია, გააუმჯობესებს ტემპერატურისა და სიცხის ტალღის შედეგებს თაობებისთვის."

წელს წიაღისეული საწვავის წვის შედეგად ნახშირბადის ემისიებში პასუხისმგებელი სამი ყველაზე დასახლებული ქვეყანაა აშშ, ჩინეთი და ინდოეთი.

მაგრამ მიუხედავად იმისა, რომ თითოეული დარჩენილი 194 ქვეყნიდან ინდივიდუალურად პასუხისმგებელია ემისიების 5%-ზე ნაკლებზე, ისინი ერთად პასუხისმგებელნი არიან გლობალური ემისიების თითქმის ნახევარზე.

მიუხედავად ამისა, ეს არგუმენტი გამოიყენეს ზოგიერთი უდიდესი დამაბინძურებლის მთავრობების მოქმედების შეფერხებისთვის. უფრო ახლახან, მან იპოვა სახლი კონტინენტზე ნაციონალისტურ-პოპულისტურ პარტიებთან. დასავლეთ ევროპის ხუთი უდიდესი ეკონომიკის - დიდი ბრიტანეთის, გერმანიის, საფრანგეთის, ესპანეთისა და იტალიის - მემარჯვენე ლიდერებსა და ენერგეტიკულ სპიკერებს შორის ყველამ გამოიყენა ეს არგუმენტი ბოლო ორი წლის განმავლობაში კლიმატის პოლიტიკის შესუსტების გასამართლებლად.

ენერგეტიკისა და კლიმატის ინტელექტის ერთეულის (ECIU) მიერ გაზიარებული დამატებითი ანალიზი, ანალიტიკური ცენტრი, ექსკლუზიურად The Guardian-თან, აღმოაჩინა ასეთი პრეტენზიების 200 მაგალითი 27 ქვეყნის ეროვნულ გაზეთებში, რომლებიც პასუხისმგებელნი არიან გლობალური CO2-ის ემისიების 2%-ზე ნაკლებზე გასულ წელს. ერთ-ერთი მაგალითია სარედაქციო სტატია ბრიტანულ გაზეთ The Times-ში, მარტში, რომელშიც ნათქვამია: "კლიმატის ცვლილება აშკარად პრობლემაა, მაგრამ დიდი ბრიტანეთი, რომელიც გლობალური ემისიების დაახლოებით 1%-ს შეადგენს, ვერაფერს გააკეთებს მის შესაჩერებლად."

YouGov-ის გამოკითხვამ ECIU-სთვის აპრილში აჩვენა, რომ დიდი ბრიტანეთის მოქალაქეების მეოთხედი ფიქრობს, რომ ქვეყნები, რომლებიც გამოყოფენ გლობალური CO2-ის 1%-ზე ნაკლებს, უნდა შეწყვიტონ მათი შემცირების მცდელობა. წილი ყველაზე მაღალი იყო რეფორმ UK-ის ამომრჩევლებში, რომელთაგან ნახევარი ფიქრობდა, რომ ასეთი ქვეყნები არ უნდა შეწყვიტონ ემისიების შემცირება. პარტიის ლიდერმა, ნაიჯელ ფარაჯმა, BBC-სთან ინტერვიუში გასულ წელს განაცხადა, რომ "აბსოლუტურად უაზრო" იყო ქვეყნისთვის, რომელიც აწარმოებს გლობალური CO2-ის 1%-ზე ნაკლებს, "დაემცირებინა თავი."

დოქტორმა ელა გილბერტმა, კლიმატის მეცნიერმა და ECIU-ს საბჭოს წევრმა, თქვა: "კლიმატის კრიზისი გლობალური პრობლემაა და ყველა ქვეყანამ უნდა იმოქმედოს ემისიების შესამცირებლად და უფრო მწვანე გლობალური ეკონომიკის ასაშენებლად, განსაკუთრებით მათ, ვისაც ყველაზე დიდი ისტორიული პასუხისმგებლობა აქვს, როგორიცაა დიდი ბრიტანეთი. კლიმატი არ აინტერესებს საიდან მოდის ნახშირბადი - იქნება ეს მრავალი ქვეყნიდან, რომლებიც პასუხისმგებელნი არიან ემისიების მცირე პროპორციებზე, თუ ჩინეთი."

გილბერტმა თქვა, რომ მეცნიერება ნათელი იყო, რომ ემისიების შემცირება ნულოვან წმინდა წერტილამდე იყო ერთადერთი გზა კლიმატის აღსადგენად და საშიში ზღვრების თავიდან ასაცილებლად. "დიდი ბრიტანეთი შეიძლება შეადგენდეს გლობალური ემისიების მხოლოდ 1%-ს, მაგრამ ჩვენ ვართ პასუხისმგებელი ჩვენი ემისიების 100%-ზე და გვაქვს შესაძლებლობა ვაჩვენოთ გლობალური ლიდერობა მათი შემცირებით."