სერბეთში გასულ კვირას აღმოჩენილი ასაფეთქებელი ნივთიერებების რაოდენობა საკმარისი არ იქნებოდა ბალკანეთის ნაკადის გაზსადენის გასანადგურებლად, რამაც ექსპერტს აფიქრებინა, რომ ეს სავარაუდოდ რუსეთის სადაზვერვო შეთქმულება იყო, რომელიც მიზნად ისახავდა უნგრეთის მოახლოებულ არჩევნებზე გავლენის მოხდენას.
უკრაინის ყოფილმა მაიორმა გენერალმა და საბრძოლო მასალების სპეციალისტმა განუცხადა The Guardian-ს, რომ მისმა კომპანიამ გამოთვალა, რომ სერბეთის სამხედრო უსაფრთხოების სააგენტოს მიერ კანჯიჟაში აღმოჩენილი 4 კგ ასაფეთქებელი ნივთიერება არ იქნებოდა საკმარისი მილის სერიოზულად გასანადგურებლად.
მისი ფირმის, ანდრომედას ექსპერტებმა გააანალიზეს ფოლადისა და პოლიპროპილენის კავშირი, რომელიც ატარებს რუსულ გაზს უნგრეთში, თურქეთის, ბულგარეთისა და სერბეთის გავლით და გამოთვალეს ასაფეთქებელი ნივთიერების რაოდენობა, რომელიც, მათი აზრით, სერიოზულ ზიანს გამოიწვევდა.
სერიოზული ზიანის მიყენებისთვის მნიშვნელოვნად მეტი რაოდენობა იქნებოდა საჭირო, თქვა მიკოლა ცენტსევმა, კერძო შეფასებით. "ოთხი კილოგრამი არ არის საკმარისი გაზის მილსადენის გაჩერებისთვის", - თქვა ცენტსევმა. მაშინაც კი, თუ ოპტიმალურად იყო განთავსებული, 4 კგ პლასტიკურ ასაფეთქებელს "სავარაუდოდ გამოიწვევს მხოლოდ ლოკალურ დაზიანებას ან შეზღუდულ შეღწევას, რაც შეიძლება გამოსწორდეს რამდენიმე დღეში მიწოდების გრძელვადიანი შეფერხების გარეშე", დასძინა მან.
"ეს არ შეესაბამება კლასიკური საბოტაჟის მიზანს, რომელიც მიზნად ისახავს ინფრასტრუქტურის გამორთვას კვირების ან თვეების განმავლობაში", - დაასკვნა ცენტსევმა და მხარი დაუჭირა "დასკვნას, რომ ინციდენტი სავარაუდოდ პროვოკაცია იყო".
კვირას უნგრეთის პრემიერ-მინისტრმა, ვიქტორ ორბანმა განაცხადა, რომ მას აცნობა სერბეთის პრეზიდენტმა, ალექსანდარ ვუჩიჩმა ასაფეთქებელი ნივთიერებების აღმოჩენის შესახებ. უნგრეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა, პეტერ სიჯიარტომ მიანიშნა, რომ უკრაინა შეიძლებოდა ყოფილიყო პასუხისმგებელი იმაზე, რასაც მან უწოდა "თავდასხმა ჩვენს სუვერენიტეტზე".
ინციდენტი ფართოდ გაშუქდა მედიაში, სანამ უნგრეთში კვირას არჩევნები ჩატარდებოდა, რომელშიც პრორუსი ორბანი ჩამორჩებოდა გამოკითხვებში და იბრძოდა პოლიტიკური გადარჩენისთვის.
პეტერ მაგიარმა, უნგრეთის ოპოზიციის ლიდერმა, დაადანაშაულა ორბანი "საკუთარ ხალხში შიშის ჩანერგვაში ყალბი დროშის ოპერაციების მცდელობით" და "რუსული აგენტების რჩევის მიყოლებით". უკრაინამ უარყო მონაწილეობა, დასკვნას დაუჭირა მხარი სერბეთის სამხედრო უსაფრთხოების სააგენტოს უფროსმა, რომელიც პასუხისმგებელია გამოძიებაზე.
ცენტსევმა ამტკიცებდა, რომ, მისი აზრით, "პირველადი ბენეფიციარები, სავარაუდოდ, არიან ამჟამინდელი უნგრეთის მთავრობა, რომელიც მოიპოვებს დამატებით პოლიტიკურ უპირატესობას არჩევნების წინ და რუსეთი, რომელიც ცდილობს გამოიყენოს ასეთი ინციდენტები უკრაინის დისკრედიტაციისთვის ცივილიზებული სამყაროს თვალში".
ორბანის დროს უნგრეთი ევროკავშირის ერთ-ერთი იმ რამდენიმე ქვეყანაა, რომელიც რუსეთთან ახლოს რჩება, ყიდულობს მის გაზს და ნავთობს. ბუდაპეშტმა ასევე დაბლოკა 90 მილიარდი ევროს ოდენობის სესხის დამტკიცება უკრაინისთვის მარტში, კიევისთან უთანხმოების შემდეგ, დრუჟბას ნავთობის მილსადენის შეკეთებასთან დაკავშირებით, რომლის მონაკვეთი გადის უკრაინაზე აღმოსავლეთ ევროპაში.
სერბეთის ვუჩიჩმა გასულ კვირას განაცხადა, რომ ასაფეთქებელი ნივთიერებები შეიძლებოდა "საფრთხეში ჩაეგდო მრავალი სიცოცხლე" და მნიშვნელოვანი ზიანი მიეყენებინა ბალკანეთის ნაკადის მილსადენისთვის. ისინი აღმოაჩინეს ორ ზურგჩანთაში კანჯიჟაში, "გაზის მილსადენიდან რამდენიმე ასეული მეტრის დაშორებით".
თუმცა, ცენტსევმა თქვა, რომ საჯარო მტკიცებულებებიდან არ ჩანდა, რომ რაიმე მცდელობა იყო ასაფეთქებელი ნივთიერებების მილსადენზე თავად განთავსებისთვის - და უკრაინელმა, რომელიც ახლოს იყო ქვეყნის უსაფრთხოების სამსახურებთან, თქვა, რომ მას სჯეროდა, რომ ინციდენტი სავარაუდოდ რუსეთის გრუ-ს სამხედრო დაზვერვის ყალბი დროშის ოპერაცია იყო.
"ეს აკმაყოფილებს გრუ-ს სტანდარტებს", - თქვა ცენტსევმა, ინციდენტის სამხედრო განზომილების გათვალისწინებით. გასულ თვეში მაგიარმა დაადანაშაულა ორბანი გრუ-ს აგენტების მოწვევაში, რათა მას არჩევნებში ხელახლა არჩევაში დახმარებოდნენ. რუსეთის საელჩომ ბუდაპეშტში უარყო ეს, გრუ-ს ჩართულობის შესახებ ბრალდებებს "ღიად მცდარ ინფორმაციას" უწოდებდა".
