განვითარებად ქვეყნებს გაურკვევლობაში ტოვებს მსოფლიოს უმსხვილესი ეკონომიკების მიერ კლიმატის ფინანსების ახალი გეგმების დეტალურად არდამუშავება.

ღარიბ ქვეყნებს 2035 წლისთვის ინდუსტრიული სახელმწიფოების მთავრობებისგან წელიწადში 300 მილიარდი დოლარი უნდა მიიღონ, ასევე დაახლოებით 1 ტრილიონი დოლარი სხვა წყაროებიდან, რათა გაუმკლავდნენ ექსტრემალური ამინდის შედეგებს და გადაინაცვლონ დაბალი ნახშირბადის მომავლისკენ.

თუმცა, ბევრი მდიდარი ქვეყანა ჯერ კიდევ არ ასახელებს მიზნებს და გეგმებს კლიმატის ფინანსების უზრუნველყოფისთვის ამ წლის ან მომდევნო წლის შემდეგ. ეს ხარვეზი საზიანოა, რადგან მიმღები ქვეყნები ვერ გეგმავენ მომავალს და უჭირთ კერძო სექტორის ინვესტიციების მოზიდვა საჯარო სექტორის თანხების დამატებად.

NRDC-ისა და E3G-ის ანალიტიკური ცენტრების Guardian-ისთვის მიწოდებული ანალიზი აჩვენებს, რომ განვითარებული ქვეყნები, ზოგადად, სწორ გზაზე არიან წელიწადში 300 მილიარდი დოლარის მიზნის — NCQG, ანუ ეროვნული კოლექტიური რაოდენობრივი მიზნის — შესრულებისკენ, რომელიც Cop29 კონფერენციაზე ორი წლის წინ განისაზღვრა. 2030 წლისთვის ისინი დაახლოებით 229 მილიარდ დოლარს უნდა უზრუნველყოფდნენ წელიწადში. მრავალმხრივი განვითარების ბანკები ამ თანხიდან დაახლოებით 185 მილიარდს უნდა გამოყოფდნენ.

ჯო თუეიტსი, ეროვნული რესურსების დაცვის საბჭოს (NRDC) საერთაშორისო კლიმატის ფინანსების დირექტორი, რომელმაც E3G-თან ერთად ანალიზი შეადგინა, Guardian-თან საუბარში აღნიშნა, რომ თუ განვითარების ბანკები და ეროვნული მთავრობები მომდევნო დაფინანსების რაუნდში მკვეთრ შემცირებას არ განახორციელებენ, რაც ნაკლებად სავარაუდოა, მიზანი თითქმის შესრულდება.

„უმეტეს ქვეყნებში კლიმატის ფინანსების მდგომარეობა საკმაოდ კარგია,“ — ამბობს თუეიტსი. „პრობლემა ისაა, რომ ისინი ამას საჯაროდ არ აცხადებენ.“

თუ ევროკავშირი გააგრძელებს დაახლოებით 36 მილიარდი დოლარის წლიურ დაფინანსებას (რაც სავარაუდოა), და უკვე არსებული დაპირებები გაერთიანებული სამეფოს, კანადის და სხვა მცირე ქვეყნებისგან გავითვალისწინებთ, დარჩება დაახლოებით 7 მილიარდი დოლარის დეფიციტი.

თუეიტსის თქმით, თუ თეთრ სახლში სხვა პრეზიდენტი იქნება, აშშ შეძლებს ნაწილობრივ შეავსოს ეს დეფიციტი, ასევე იაპონია და ავსტრალია, რომლებმაც ჯერ არ დაასახელეს კლიმატის ფინანსების მიზნები.

Carbon Brief-ის დამატებითი ანალიზი მიუთითებს, რომ თუ ქვეყნები არ განახორციელებენ ახალ კლიმატის ფინანსებს მათი მიმდინარე მიზნების ამოწურვის შემდეგ, განვითარებად ქვეყნებს 70%-იანი შემცირება ელოდებათ ორმხრივ დაფინანსებაში (რაც განვითარების ბანკებს არ მოიცავს) მდიდარი ქვეყნებისგან. თუმცა, თუეიტსი ამბობს, რომ ეს ძალიან ნაკლებად სავარაუდოა, რადგან უმეტესობა მალე ახალ ვალდებულებებს გამოაცხადებს.

„სამწუხაროა, რომ ამ საკითხზე საკმაოდ ჩუმად არიან. თუ უფრო მეტად ილაპარაკებდნენ, ეს დააწყნარებდა G77-ს [განვითარებად ქვეყნების ჯგუფი],“ — აღნიშნა მან.

კლიმატის ფინანსები რთული თემაა Cop31-ის მოლაპარაკებებზე, რომლებიც ორშაბათს ანტალიაში, თურქეთში დაიწყო, თუმცა ავსტრალია თავმჯდომარეობს კომპრომისული შეთანხმების შედეგად, რომელიც ორ ქვეყანას შორის პრეზიდენტობისთვის ბრძოლას მოჰყვა. ზოგი განვითარებადი ქვეყანა ცდილობდა კლიმატის ფინანსების წინა რეზოლუციების ხელახლა გახსნას, რადგან შეშფოთებული იყვნენ, რომ დაფინანსების შემცირება შეიძლებოდა.

მსოფლიო ბანკმა ამ ზაფხულს ოფიციალური კლიმატის ფინანსების მიზანი გააუქმა, დონალდ ტრამპის თეთრი სახლის ზეწოლის შედეგად, თუმცა მაინც ათეულობით მილიარდ დოლარს გამოყოფს კლიმატთან დაკავშირებული პროექტებისთვის. თუეიტსის თქმით, სხვა განვითარების ბანკები სავარაუდოდ გააგრძელებენ კლიმატის ფინანსების გეგმებს.

საფრანგეთი, გერმანია და ავსტრალია იმ მთავარ ქვეყნებს შორის არიან, რომლებმაც ჯერ კიდევ არ გაასაჯაროვეს ახალი კლიმატის ფინანსების მიზნები. ძალიან უჩვეულოა, რომ Cop-ის განვითარებული მასპინძელი ქვეყანა, როგორიცაა ავსტრალია, წინასწარ არ ასახელებს ახალ გეგმებს კლიმატის ფინანსებზე.

გაერთიანებულმა სამეფომ ამ წლის დასაწყისში კლიმატის ფინანსები შეამცირა. კომენტარისთვის ავსტრალიას და გერმანიას მიმართეს.

საფრანგეთის AFD დახმარების სააგენტოს წარმომადგენელმა განაცხადა: „ჩვენი კლიმატის და ბიომრავალფეროვნების სტრატეგია ინარჩუნებს AFD-ის ამბიციას და განსაზღვრავს შემდეგ მიზნებს 2025–2027 წლებისთვის: წელიწადში 6 მილიარდი ევრო კლიმატის ფინანსებში და წელიწადში 800 მილიონი ევრო ბიომრავალფეროვნებისთვის.“

იაპონიის წარმომადგენელმა აღნიშნა, რომ ქვეყანა „სრულად მზადაა შეასრულოს პარიზის შეთანხმების ვალდებულება, აქტიურად უწევს დახმარებას განვითარებად ქვეყნებს კლიმატის ქმედებებში. ეს მხარდაჭერა ხორციელდება იაპონიის საერთაშორისო თანამშრომლობის სააგენტოს, საერთაშორისო ორგანიზაციების და კლიმატის ფონდების, მათ შორის მწვანე კლიმატის ფონდის (GCF) და ზარალისა და დაზიანების საპასუხო ფონდის მეშვეობით. მიუხედავად იმისა, რომ იაპონია ამჟამად არ გეგმავს ახალი ფინანსური დაპირებების გამოცხადებას, ეს არ ნიშნავს ჩვენს ზემოთ ახსნილ პოლიტიკაში ცვლილებას. მაგალითად, იაპონიამ GCF-ის მეორე რეპლენიშმენტისთვის (2024–2027 წლები, GCF-2) 165 მილიარდი იენის ვალდებულება აიღო და ამ ვალდებულების შესრულება სტაბილურად მიმდინარეობს.“