აშშ-ის ფინანსთა მინისტრმა სკოტ ბესენტმა ჰოვარდ ლატნიკის ვაჭრობის დეპარტამენტი დაადანაშაულა იმაში, რომ ვერ შეძლო სათანადოდ გაეკონტროლებინა მაღალტექნოლოგიური AI ჩიპების ექსპორტი, რაც „ნვიდიას“ სკანდალის შედეგებს დონალდ ტრამპის კაბინეტამდეც ავრცელებს.
ლატნიკზე ზეწოლა იზრდება როგორც რესპუბლიკელების, ისე დემოკრატების მხრიდან, რათა განმარტოს თავისი დეპარტამენტის ქმედებები.
ჯენსენ ჰუანგი „ნვიდიას“ აღმასრულებელი დირექტორის პოსტიდან მას შემდეგ გაათავისუფლეს, რაც გაირკვა, რომ მას რომანი ჰქონდა ბიზნესვუმენთან, რომელიც, სავარაუდოდ, ჩინეთის ჯაშუში იყო.
კომპანია „მეგასპიდი“, სადაც ეს ქალი მუშაობდა, აშშ-ის სამთავრობო უწყებებმა გამოიკვლიეს ეჭვის საფუძველზე, რომ ის „ნვიდიას“ ჩიპებს ჩინეთში არალეგალურად გზავნიდა, თუმცა, როგორც იუწყებიან, ის იმ კომპანიების სიაში არ არის, რომელთანაც ამერიკულ კომპანიებს თანამშრომლობა ეკრძალებათ.
ბესენტმა CNBC-ს განუცხადა, რომ რამდენიმე უწყება „მეგასპიდის“ ე.წ. „სუბიექტთა სიაში“ შეყვანას თვეების განმავლობაში ითხოვდა.
„მაგრამ საბოლოო სიტყვა ვაჭრობის დეპარტამენტს ეკუთვნის... და მათ შიდა პროცესებზე თავად უნდა ჰკითხოთ,“ – დასძინა მან.
ბესენტის კომენტარები მას შემდეგ გაკეთდა, რაც ლატნიკი სენატის საბანკო კომიტეტში დაიბარეს, რათა ახსნა-განმარტება მისცეს ვაჭრობის დეპარტამენტის როლზე „ნვიდიასთვის“ მაღალტექნოლოგიური ჩიპების ექსპორტის ნებართვის გაცემაში.
სხვა კონგრესის კომიტეტებმა ლატნიკს და მის დეპარტამენტსაც სთხოვეს, შეინახონ ყველა დოკუმენტი, რომელიც „ნვიდიასა“ და ჰუანგს უკავშირდება.
ბესენტმა აღნიშნა, რომ „გაბრაზებულია“ იმით, რომ კომპანია ჯერ კიდევ არ არის შეტანილი ექსპორტის კონტროლის სიაში და ასევე იმ ცნობებით, რომ AI ჩიპები ჩინეთში მაინც აღწევს.
„პრეზიდენტმა ტრამპმა ძალიან მკაფიოდ თქვა, რომ ჩინეთმა არ უნდა მიიღოს არცერთი „ნვიდიას“ ჩიპი H100-ზე მაღლა, ამიტომ ნებისმიერი გაჟონვა ძალიან შემაშფოთებელია, რადგან ეს აზიანებს ჩვენს დიდ კომპანიებს AI-ს რბოლაში და ჩინელებს უპირატესობას აძლევს,“ – განაცხადა მან.
გასულ წელს ვაჭრობის დეპარტამენტი „მეგასპიდს“ იძიებდა ეჭვის საფუძველზე, რომ ის „ნვიდიას“ მოწინავე AI ჩიპებს ჩინეთში არალეგალურად გზავნიდა, წერს The New York Times. „მეგასპიდს“ კომენტარისთვის დაუკავშირდნენ.
ასევე იყო ზეწოლა ვაჭრობის დეპარტამენტზე, რომ კომპანია სიაში შეეყვანათ, თუმცა Financial Times-ის ცალკე გამოძიების მიხედვით, დეპარტამენტი აჭიანურებდა ღრუბლოვანი კომპიუტინგის ამ კომპანიის დამატებას.
თუმცა, ბესენტმა ასევე „ნვიდიაც“ დაადანაშაულა.
„ამ დრომდე ყურადღება ჯენსენ ჰუანგის პირად შეცდომებზე იყო გამახვილებული,“ – განუცხადა მან CNBC-ს გადაცემას Squawk Box.
„მაგრამ მთავარი კითხვა უნდა იყოს: იცნობდა თუ არა „ნვიდია“ თავის კლიენტს და იყო თუ არა კომპანიაში მყარი მექანიზმები იმისთვის, რომ არ მომხდარიყო ჩიპების გაჟონვა და რომ ისინი აშკარა შუამავლურ კომპანიებს არ ყიდდნენ?
ძალიან მნიშვნელოვანია, რომ კომპანიაში ყველა პასუხისმგებელი პირი პასუხისგებაში მიეცეს.“
ბესენტის მკვეთრი განცხადებები იშვიათი შემთხვევაა, როდესაც ტრამპის ადმინისტრაციის შიდა დებატები საჯაროდ გამოდის, თუმცა ცნობილია, რომ ბესენტსა და ლატნიკს შორის დაძაბულობა წარსულშიც იყო.
2024 წელს, გავრცელებული ინფორმაციით, ორივე მათგანი ფინანსთა მინისტრის პოსტისთვის იბრძოდა ტრამპის თეთრ სახლში დაბრუნების წინ, ხოლო გასულ წელს ისინი ადმინისტრაციის ტარიფების პოლიტიკაზეც დაუპირისპირდნენ, იუწყება ამერიკული მედია.
ჰუანგი სენატის საბანკო კომიტეტში დაიბარეს, რათა ახსნა მისცეს თავის სავარაუდო რომანზე „მეგასპიდის“ ყოფილ ხელმძღვანელთან, რომელიც ჩინეთის ჯაშუშობაშია ეჭვმიტანილი.
ვაჭრობის მდივანიც ასევე დაიბარეს კომიტეტში დეკემბერში.
„ბოლო ცნობები სერიოზულ შეშფოთებას იწვევს ჩვენი ეროვნული უსაფრთხოების და აშშ-ის სენსიტიური ტექნოლოგიების დაცვის კუთხით,“ – დაწერა კომიტეტის თავმჯდომარემ, რესპუბლიკელმა სენატორმა ტიმ სკოტმა X-ზე.
კონგრესის საკვანძო კომიტეტების დემოკრატებმა ვაჭრობის დეპარტამენტსა და ლატნიკს სთხოვეს, შეინახონ ყველა დოკუმენტი, რომელიც უკავშირდება გადაწყვეტილებებს „ნვიდიასთვის“ მოწინავე AI ჩიპების ჩინურ კომპანიებზე გაყიდვის ნებართვაზე, მათ შორის ყველა კომუნიკაცია „ნვიდიასა“ და ჯენსენ ჰუანგთან ან მათ შესახებ.
საგადასახადო გზებისა და საშუალებების კომიტეტის უმცირესობის ლიდერი რიჩარდ ნილი და სენატის საფინანსო კომიტეტის უმცირესობის ლიდერი რონ ვაიდენი იწყებენ გამოძიებას იმასთან დაკავშირებით, თუ როგორ მიეცა „ნვიდიას“ უფლება, ეს ჩიპები გაეყიდა.
ნილისა და ვაიდენის თქმით, „ნვიდიას“ მოწინავე H200 ჩიპები ჩინურ კომპანიებს შეეძლოთ მიეღოთ იმ შემთხვევაში, თუ ისინი ჯერ ტაივანიდან ამერიკაში შემოიტანეს შემოწმებისთვის.
ამ ჩიპებზე დაწესდა 25%-იანი ტარიფი – გადასახადი, რომელიც ფედერალურ მთავრობას ერიცხება – ვაჭრობის აქტის იმ მუხლის საფუძველზე, რომელიც, ნილისა და ვაიდენის თქმით, აშშ-ის პრეზიდენტს საშუალებას აძლევს, იმპორტზე იმოქმედოს, თუ ის ეროვნული უსაფრთხოებისთვის საფრთხეს წარმოადგენს.
„ტრამპის მიერ ამ მუხლის გამოყენებამ, როგორც ჩანს, საპირისპირო შედეგი გამოიღო – დააზიანა აშშ-ის ეროვნული უსაფრთხოება და ამერიკელები საფრთხის წინაშე დააყენა,“ – განაცხადეს მათ.
