
კვირიანმა მცდელობებმა, შეთანხმებულიყვნენ მოლაპარაკებების მანდატზე, რომელიც სამართლებრივად სავალდებულო საერთაშორისო ხელშეკრულების შემუშავებას ითვალისწინებდა ავტონომიური იარაღის გამოყენების კონტროლისთვის, კრახით დასრულდა დილის 5 საათამდე ცოტა ადრე, მას შემდეგ რაც ღამის განმავლობაში გამართული მოლაპარაკებები რუსული წინააღმდეგობების გადალახვას ვერ შეძლო.
გაეროს ჩვეულებრივი იარაღის შესახებ კონვენციის (CCW) ჟენევაში გამართულ შეხვედრაზე მონაწილე ქვეყნების აბსოლუტური უმრავლესობა მოლაპარაკებების მანდატის მიღებას უჭერდა მხარს, რაც სამართლებრივად სავალდებულო ხელშეკრულებისკენ წაიყვანდა პროცესს, თუმცა კონსენსუსის აუცილებლობამ კონფერენცია ბევრად სუსტ ვარიანტზე შეაჩერა.
მანდატი ქვეყნებს სთხოვდა „კონსესუსით შეიმუშავონ“ დოკუმენტი, რომელსაც შესაძლოა არ ჰქონდეს სამართლებრივი ვალდებულებები.
მიუხედავად იმისა, რომ რუსეთი ლიდერობდა წინააღმდეგობებს და ხელის შემშლელი ტაქტიკებით მოქმედებდა, სხვა სამხედრო ძალები, რომლებიც ხელოვნურ ინტელექტზე დაფუძნებულ ომში არიან ჩართული, მაგალითად აშშ, ასევე არ ჩქარობდნენ სამართლებრივად სავალდებულო პროტოკოლზე დათანხმებას, რომელიც სამოქალაქო პირებს რობოტ-დრონებისა და სხვა ავტონომიური იარაღისგან დაიცავდა.

ზოგიერთი ამტკიცებდა, რომ საერთაშორისო ჰუმანიტარული სამართალი საკმარისია. 100-ზე მეტი სახელმწიფო ახალ კანონზე მუშაობას ითხოვდა, რადგან მათი აზრით, ეს იარაღები სრულიად ახალ გამოწვევებს აჩენენ. ევროპული და ნატოს წევრი ქვეყნები, მათ შორის უკრაინა, ჩინეთი და ირანი, ახალ პროტოკოლს მხარს უჭერდნენ ან მზადყოფნას გამოხატავდნენ.
აშშ-მ განაცხადა, რომ ავტონომიურ იარაღზე ადამიანური კონტროლის საჭიროება განიხილებოდა APEC-ის სამიტზე, სადაც პრეზიდენტ სი ძინპინი და დონალდ ტრამპი ერთმანეთს შეხვდნენ ამ კვირაში, თუმცა აშშ მაინც არ ჩქარობდა სავალდებულო ხელშეკრულებაზე დათანხმებას.
სამხრეთ კორეა, იაპონია, თურქეთი, დიდი ბრიტანეთი, საფრანგეთი და გერმანია იმ თავდაცვითი ტექნოლოგიების მქონე ქვეყნებს შორის არიან, რომლებიც ხელოვნურ ინტელექტზე დაფუძნებულ იარაღს იკვლევენ და ასევე წინააღმდეგობას გამოხატავენ ახალი კანონის მიმართ, სანაცვლოდ არასავალდებულო შეთანხმებას ემხრობიან.
CCW არის გაეროს პლატფორმა, რომელიც კონსენსუსის პრინციპით მუშაობს, რაც ნიშნავს, რომ კონვენციის ყველა 128-მა მხარემ ერთხმად უნდა დაამტკიცოს განცხადება. ასეთი მაღალი ბარიერი იმას ნიშნავს, რომ CCW-ს ბოლო 30 წლის განმავლობაში იარაღის რეგულირების ახალი კანონი არ მიუღია და ქვეყნები სხვა გზებს ეძებენ ხელშეკრულებების მისაღებად, მაგალითად, 2008 წლის კლასტერული ბომბების აკრძალვა.
Future of Life Institute-ის თავმჯდომარემ, მაქს ტეგმარკმა განაცხადა, რომ მსოფლიო ლიდერებმა ამ კვირაში მომენტის მნიშვნელობა ვერ შეიგრძნეს. „სლოთერბოტები უკვე აქ არიან,“ — თქვა მან. „თუმცა სახელმწიფოები შეთანხმდნენ, რომ საკმარისია ამაზე უბრალოდ ვისაუბროთ მეთოთხმეტე წელია.“

მოლაპარაკებებში მონაწილე დიპლომატების თქმით, რუსეთი განზრახ აჭიანურებდა პროცესს და კეთილსინდისიერად არ მუშაობდა, განსხვავებით აშშ-ის დელეგაციისგან, რომელიც კონსენსუსის მიღწევის გზებს ეძებდა.
არაწევრი ქვეყნების მოლაპარაკებებიდან გამორიცხვამ ასევე გამოიწვია იშვიათი პროტესტი საკონფერენციო დარბაზში ბოლო დღეს, როდესაც ეგვიპტის დელეგაცია ხმამაღლა დაუპირისპირდა კონფერენციის თავმჯდომარეს.
ისრაელმა და აშშ-მ ასევე გამოიყენეს ხელოვნურ ინტელექტზე დაფუძნებული სამიზნე სისტემები ათიათასობით დარტყმის განსახორციელებლად ღაზასა და ირანში, რასაც მასობრივი მსხვერპლი მოჰყვა. პენტაგონმა ომის პირველ დღეს ირანში 1,000-ზე მეტ ობიექტს დაარტყა, ხოლო საგამოძიებო მედიასაშუალებების ცნობით, აშშ-ის სამხედროები მიზნად ისახავენ საათში 1,000 ხელოვნურ ინტელექტზე დაფუძნებულ სამიზნე გადაწყვეტილებას მიიღონ.
კრიტიკოსები აცხადებენ, რომ ეს შედეგი დაკარგული შესაძლებლობაა, რადგან სახელმწიფოები უკვე 13 წელია განიხილავენ ავტონომიური იარაღის საკითხს, მის საფრთხეებსა და საერთაშორისო წესების აუცილებლობას მათი შეზღუდვისა და რეგულირებისთვის, და ხელშეკრულების მნიშვნელოვანი ნაწილები უკვე შეთანხმებულია.
ერთმა ევროპელმა დიპლომატმა აღნიშნა: „არ არსებობდა პოლიტიკური ნება, რომ ეს იარაღი რეალურად რეგულირებულიყო. არ იყო ნება, რომელიც შესაბამისობაში იქნებოდა არსებულ სისწრაფესა და საჭიროებასთან.“
Human Rights Watch-ის უფროსმა მრჩეველმა შეიარაღების საკითხებში, ბონი დოჰერტიმ, რომელიც უშუალოდ მონაწილეობდა კლასტერული ბომბებისა და ბირთვული იარაღის აკრძალვის წარმატებულ ხელშეკრულებებში, განაცხადა, რომ ავტონომიურ იარაღს სავალდებულო კანონი სჭირდება. მან აღნიშნა, რომ ხელშეკრულების მოლაპარაკება 15 თვეში შეიძლება დასრულდეს და უარყო აშშ-ის წინადადება, რომ მანდატის განსაზღვრა ხუთ წელიწადს უნდა გაგრძელდეს.
შვიდი ქვეყნის ბლოკი — ავსტრია, ბელგია, ბრაზილია, ირლანდია, მექსიკა, ახალი ზელანდია და პანამა — ხელმძღვანელობდა ინიციატივას, რომ სავალდებულო ხელშეკრულება ერთ წელიწადში მომზადებულიყო.
ოთხშაბათს ბრაზილიის დელეგატმა განაცხადა: „აქ არ განვიხილავთ მომავლის იარაღს — ისინი უკვე გამოიყენება და კიდევ უფრო ვითარდება. ჩვენ დაგვიანებით ვამუშავებთ ამ ნორმებსა და წესებს, რომლებითაც უნდა დავარეგულიროთ ეს სასიკვდილო ავტონომიური იარაღის სისტემები.“














