ჰაიტის პრემიერ-მინისტრმა ალიქს დიდიე ფილს-აემემ „სალვადორის ძალების ერთგულება ბანდებთან ბრძოლაში“ შეაქო მას შემდეგ, რაც ერთობლივი იერიში მიიტანეს სახლზე, რომელიც, სავარაუდოდ, 400 მავოზოს ბანდის ლიდერის მიერ გამოიყენებოდა.
სალვადორის პრეზიდენტმა ნაიიბ ბუკელემ მანამდე განაცხადა, რომ ერთობლივმა ოპერატიულმა ჯგუფმა „განადგურა“ ის, რასაც მან უწოდა „ლანმო სან ჟუს სახლი და 400 მავოზოს ბანდის შტაბ-ბინა“.
სალვადორის მცირე სამხედრო კონტინგენტი ჰაიტიში 2025 წლის იანვრიდან იმყოფება მრავალეროვნული ძალის შემადგენლობაში, რომელიც ბანდური ძალადობის დასათრგუნად არის გაგზავნილი.
გასულ თვეში ბუკელემ დამატებით 2 000 ჯარისკაცი გაგზავნა ოთხი სალვადორელის გადასარჩენად, რომლებიც 18 ოქტომბერს ჩასაფრებაში მოყვნენ და მას შემდეგ უგზო-უკვლოდ დაკარგულებად ითვლებიან.
ბუკელეს პოსტს X-ზე თან ახლდა ვიდეო, სადაც რამდენიმე ვერტმფრენი დიდ კომპლექსზე ცეცხლს ხსნის.
ვერტმფრენების წრეზე ფრენისას, ათეულობით ადამიანი ჩანს, რომლებიც შენობიდან გარბიან და იერიშს ემალებიან.
კრეოლურ ენაზე დაწერილ პოსტში ბუკელემ აღნიშნა: „ჩვენ შევასრულეთ ჩვენი დაპირება“, და დაამატა, რომ სავარაუდო ბანდის წევრები „გაქცევას ცდილობდნენ, ბრძოლაც კი არ უცდიათ“.
ადგილობრივი მედიის ცნობით, იერიშის შედეგად, რომელიც კვირა დილის ადრეულ საათებში განხორციელდა, შესაძლოა, 20-მდე ადამიანი დაიღუპა.
ასევე იუწყებიან, რომ ლანმო სან ჟუ, რომლის ნამდვილი სახელია უილსონ ჯოზეფი, იერიშის დროს ადგილზე არ იმყოფებოდა.
ორშაბათს X-ზე გამოქვეყნებულ პოსტში ფილს-აემემ მადლობა გადაუხადა სალვადორის სამხედროებს „ბანდებთან ბრძოლაში ერთგულებისთვის“ და აღნიშნა, რომ ორი ქვეყანა გააგრძელებს თანამშრომლობას გაეროს მხარდაჭერით მოქმედ ბანდების წინააღმდეგ ბრძოლის ძალასთან (GSF) ერთად, რათა „დაბრუნდეს ტერიტორიის კონტროლი და აღდგეს სახელმწიფო ავტორიტეტი“.
„ბანდებს ძილი აღარ ექნებათ!“ – დაამატა მან.
ფილს-აემემ არ გაამჟღავნა დამატებითი დეტალები ერთობლივი ოპერაციის ან მსხვერპლის რაოდენობის შესახებ, თუმცა გამოაქვეყნა ბუკელეს ვიდეოდან ამოღებული კადრი, სადაც ვერტმფრენი კომპლექსს რაკეტას ესვრის.
BBC-ს არ შეუძლია დაადასტუროს ბუკელეს მიერ გამოქვეყნებული ვიდეოს ავთენტურობა, არც ის, ნამდვილად იყო თუ არა აღნიშნული შენობა 400 მავოზოს შტაბ-ბინა — ჰაიტის უდიდესი კრიმინალური ბანდა, რომელიც გამოსასყიდის მიზნით გატაცებებით არის ცნობილი.
იერიში სავარაუდო ბანდის შტაბ-ბინაზე, როგორც ჩანს, მას შემდეგ განხორციელდა, რაც X-ის ერთ-ერთმა მომხმარებელმა ბუკელეს მოუწოდა, დაერტყა კომპლექსისთვის.
„სად არის ეს სახლი? მოგვწერეთ ზუსტი მისამართი და გავანადგურებთ“, — ასე უპასუხა სალვადორის პრეზიდენტმა პოსტს, რომელიც ამჟამად წაშლილია, სავარაუდოდ, X-ის წესების დარღვევის გამო.
ბუკელე ჰაიტის ბანდებს მანამდეც ემუქრებოდა.
18 ოქტომბერს ოთხი სალვადორელი სამხედრო ტექნიკოსის გატაცების შემდეგ, მან პირდაპირ მიმართა „ბანდის ლიდერებსა და წევრებს, რომლებიც ჩვენს ოთხ თანამემამულეს ჰაიტიში მძევლად ჰყავთ“.
„ჩვენ უკვე დავამთავრეთ ბანდებთან ბრძოლა სალვადორში და თქვენთანაც შეგვიძლია იგივე გავაკეთოთ“, — დაწერა მან კრეოლურად, რითაც საკუთარ ქვეყანაში ბანდურ ძალადობაზე გატარებულ მკაცრ პოლიტიკას მიუთითებდა.
გატაცებული ოთხი სალვადორელი GSF-ის შემადგენლობაში მუშაობდა, რომელიც რამდენიმე ქვეყნის სამხედროებისგან შედგება.
ბუკელეს გადაწყვეტილებამ, გატაცების შემდეგ ათასობით დამატებითი ჯარისკაცი გაეგზავნა ჰაიტიში, კრიტიკოსთა შეშფოთება გამოიწვია, რომლებიც ამბობენ, რომ ისინი ყველა არ ექვემდებარებიან GSF-ის სარდლობის სტრუქტურას.
ასევე გაჩნდა კითხვები მათი მოქმედებების ოპერაციულ ლეგიტიმურობასა და კანონიერებაზე კარიბის ზღვის ქვეყანაში.
Amnesty International-მა ორივე ქვეყანას მოუწოდა, „უზრუნველყონ, რომ სალვადორის ძალების მიერ ჰაიტიში ჩატარებული ყველა ოპერაცია შეესაბამებოდეს საერთაშორისო ადამიანის უფლებათა სამართალს“.
