ევროკავშირმა IBM-სა და კიდევ ორ კომპანიას სასამართლოში უჩივლა, რომლებიც მის პრობლემურ საზღვრის მართვის სისტემაში მონაწილეობდნენ, როგორც შიდა დოკუმენტი ადასტურებს.

ბლოკის IT სააგენტომ, EU-Lisa-მ, გასულ წელს სარჩელი შეიტანა IBM-ის, ფრანგული IT კომპანიის Atos-ისა და იტალიური თავდაცვის კონტრაქტორი Leonardo-ს წინააღმდეგ. ეს სამი კომპანია კონსორციუმის წევრები იყვნენ, რომელიც ევროკავშირის შესვლის/გამოსვლის სისტემის (EES) დანერგვასა და მომსახურებაზე იყო პასუხისმგებელი. სისტემა 2025 წლის ოქტომბერში ამოქმედდა.

სისტემის დანერგვას სერიოზული სირთულეები ახლდა: პიკის საათებში ზოგიერთმა მგზავრმა ფრენა გამოტოვა, რაც ახალ ტექნოლოგიასა და საზღვარზე პერსონალის ნაკლებობას დაბრალდა.

სააგენტოს გადაწყვეტილება, უჩივლოს კომპანიებს, მის უახლეს წლიურ ანგარიშში გახდა ცნობილი, სადაც აღნიშნულია: „EES-ის მიწოდების სხვადასხვა დაგვიანების შემდეგ, სააგენტომ გაააქტიურა ხელშეკრულებითა და კანონით გათვალისწინებული ყველა საშუალება, რათა დაიცვას თავისი ფინანსური ინტერესები“.

სისტემის ამოქმედების შემდეგ მას პრობლემები არ მოშორებია. აეროპორტები ჩივიან EES-ის კიოსკების გაუმართაობაზე და სისტემის ხშირ გათიშვებზე, რამაც პიკის საათებში რიგში დგომის დრო სამ საათამდე გაზარდა.

EU-Lisa-ს განცხადებით, სარჩელი 2025 წლის 22 დეკემბერს ესტონეთის სასამართლოში შევიდა, სადაც სააგენტოს სათაო ოფისია განთავსებული.

სააგენტომ საქმის დეტალებზე კომენტარი არ გააკეთა, თუმცა აღნიშნა, რომ პროცესი „სისტემის განვითარების ფაზას ეხება და არანაირ გავლენას არ ახდენს მის ამჟამინდელ მუშაობაზე“, დაამატა, რომ „EES სრულად ფუნქციონირებს“.

სარჩელის შესახებ პირველად Financial Times-მა გაავრცელა ინფორმაცია.

ევროკომისიამ განაცხადა, რომ ის საქმის მხარე არ არის, თუმცა აღნიშნა, რომ საქმე „EES-ის მიწოდების დაგვიანებას ეხება სისტემის განვითარების პერიოდში“ და „არ უკავშირდება EES-ის ოპერირებას“.

სისტემამ გაამკაცრა უსაფრთხოების შემოწმება იმ მგზავრებისთვის, რომლებიც ევროკავშირში ბლოკის უვიზო მოგზაურობის ზონის გარედან შემოდიან. მოგზაურებს სახის ფოტოს გადაღება და ანაბეჭდების სკანირება უწევთ, სანამ შენგენის ზონაში შევლენ, რომელიც მოიცავს ევროკავშირის 27 წევრი ქვეყნიდან 25-ს, ასევე ისლანდიას, ლიხტენშტაინს, ნორვეგიასა და შვეიცარიას.

შემოწმება ვრცელდება იმ პირებზე, რომლებიც არ არიან 29 შენგენის ქვეყნის, ირლანდიის ან კვიპროსის მოქალაქეები.

სისტემას მართავს EU-Lisa, ბლოკის მსხვილი IT სისტემების სააგენტო მართლმსაჯულებისა და უსაფრთხოების სფეროში.

The Guardian-მა კომენტარისთვის IBM-ს, Leonardo-სა და Atos-ს მიმართა.