დონალდ ტრამპი, ვლადიმირ პუტინი და სი ძინპინი გეგმავენ შეხვედრას ჩინეთში, მომავალ კვირას დაგეგმილი სამიტის ფარგლებში, - ამის შესახებ თეთრი სახლის წარმომადგენელმა განაცხადა.
აშშ-ის, რუსეთისა და ჩინეთის ლიდერების ისტორიული შეხვედრა გაიმართება მას შემდეგ, რაც ტრამპი სამხრეთ ჩინეთის ქალაქ შენჟენში აზია-წყნარი ოკეანის ეკონომიკური თანამშრომლობის (Apec) სამიტს დაესწრება, - ჟურნალისტებს განუცხადა თეთრი სახლის პრესსპიკერმა ოლივია უეილსმა.
„პრეზიდენტმა მკაფიოდ აღნიშნა, რომ სხვა საკითხებთან ერთად, ის განიხილავს ბირთვული იარაღის შემცირებას მსოფლიოში, რომლის გავრცელებასაც პრეზიდენტი ტრამპი ძალიან სახიფათოდ მიიჩნევს“, - განაცხადა მან.
ცნობილია, რომ მსოფლიოს უდიდესი ბირთვული ძალების შეხვედრაზე შესაძლოა ირანის საკითხიც განიხილონ, თუმცა უკრაინის თემა დღის წესრიგში არ დგას. რუსეთმა შეხვედრის გამართვა დაადასტურა, ჩინეთის რეაქცია კი ჯერჯერობით უცნობია.
როგორც სააგენტოები AP და Reuters იუწყებიან, ერთ-ერთი მაღალი რანგის ამერიკელი ოფიციალური პირის თქმით, მოლაპარაკებების შემდეგ რაიმე შეთანხმების მიღწევა მოსალოდნელი არ არის.
ტრამპი შენჟენში ოთხშაბათს, გვიან საღამოს ჩავა, სადაც 21 წევრი სახელმწიფოს ორდღიან სამიტს დაესწრება. ხუთშაბათს ის ასევე გამართავს ორმხრივ მოლაპარაკებებს სი ძინპინთან – ეს მათი მეოთხე შეხვედრა იქნება მას შემდეგ, რაც ტრამპი 2025 წელს პრეზიდენტის პოსტზე დაბრუნდა.
„პრეზიდენტი ტრამპი ჩინეთში ვიზიტს დაასრულებს სამმხრივი შეხვედრით, რომელშიც მონაწილეობას მიიღებენ აშშ-ის პრეზიდენტი, ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკის პრეზიდენტი და რუსეთის ფედერაციის პრეზიდენტი“, - განაცხადა უეილსმა.
მისი თქმით, ტრამპის ვიზიტი, რომელიც ასევე მოიცავს სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნების ასოციაციის (Asean) სამიტში მონაწილეობას ფილიპინებში, სამშაბათს, „უზრუნველყოფს ისტორიულ გამარჯვებებს ამერიკელი ხალხისთვის და გააძლიერებს ამერიკის ინტერესებს ინდო-წყნარი ოკეანის რეგიონში“.
აშშ-სა და რუსეთს შორის ბირთვული იარაღის კონტროლის ხელშეკრულება თებერვალში ამოიწურა, რის შედეგადაც მსოფლიოს უდიდესი ბირთვული არსენალები მნიშვნელოვანი შეზღუდვების გარეშე დარჩა და ფაქტობრივად დასრულდა შეიარაღების კონტროლის ის თანამშრომლობა, რომელმაც ცივი ომის დასრულებას შეუწყო ხელი.
გაერო ორივე მხარეს მოუწოდებს, დაუყოვნებლივ მიაღწიონ ახალ შეთანხმებას. ტრამპი კი აცხადებს, რომ შეუძლია არსებული შეთანხმება უკეთესი ხელშეკრულებით ჩაანაცვლოს, რომელშიც ჩინეთიც იქნება ჩართული, რომელიც ბოლო წლებში აქტიურად ზრდის თავის არსენალს.
ყოფილმა მაღალჩინოსნებმა და ანალიტიკოსებმა BBC-ს იმ პერიოდში განუცხადეს, რომ პეკინისა და მოსკოვის თანამშრომლობის მიღწევა სერიოზულ სირთულეებს შექმნის და შესაძლოა წლები დასჭირდეს.
სი ძინპინმა წელს პეკინში ცალ-ცალკე უმასპინძლა როგორც პუტინს, ისე ტრამპს, რამდენიმე დღის ინტერვალით, ხოლო აშშ-ის პრეზიდენტმა სექტემბერში ვაშინგტონში მიიღო ჩინეთის ლიდერი.
პეკინი რუსეთისთვის უმნიშვნელოვანეს სავაჭრო პარტნიორად იქცა მას შემდეგ, რაც მოსკოვმა 2022 წელს უკრაინაში სრულმასშტაბიანი ომი დაიწყო, რამაც რუსეთი დასავლეთის სანქციების ქვეშ მოაქცია და საერთაშორისო იზოლაციაში ჩააყენა.
თუმცა, აშშ-ის სადავო შეთანხმებამ რუსული დიზელის იმპორტზე და სანქციების შეჩერებამ მოსკოვის ნავთობისა და გაზის უმსხვილესი მყიდველების – მათ შორის ჩინეთის – მიმართ, გასულ თვეში ევროპაში შეშფოთება გამოიწვია ტრამპის ადმინისტრაციის კრემლისადმი რბილი პოლიტიკის გამო.
ამასობაში, ტრამპი და სი ძინპინი ცდილობენ აჩვენონ ურთიერთობების დათბობა როგორც პეკინში, ისე ვაშინგტონში გამართულ სამიტებზე, თუმცა მნიშვნელოვან საკითხებზე – ვაჭრობა, ხელოვნური ინტელექტის სფეროში კონკურენცია და ტაივანი – რეალური პროგრესი ჯერჯერობით არ ჩანს.
ირანში მიმდინარე ომიც სერიოზულ დაბრკოლებად რჩება, რადგან პეკინი თეირანის ნავთობის უმსხვილესი მყიდველი და მისი მთავარი სავაჭრო პარტნიორია.
ჩინეთის სახელმწიფო მედიის ინფორმაციით, სი ძინპინი მონაწილეობას მიიღებს „ორმხრივ“ მოლაპარაკებებში Apec-ის სამიტის ფარგლებში, რასაც საგარეო საქმეთა სამინისტროს წარმომადგენელი ციტირებს, თუმცა სამმხრივი შეხვედრის შესახებ ინფორმაცია არ გავრცელებულა.
ამ თვის დასაწყისში, კრემლის პრესსპიკერმა დმიტრი პესკოვმა რუსეთის სახელმწიფო მედიას განუცხადა, რომ სამიტზე ასეთი მოლაპარაკებების გამართვის მზადყოფნის „სიგნალები არსებობს“.
